Op het weblog van Nissaba worden religieuze en mythologische beeldvorming, rolpatronen, vooroordelen en stereotiepen tegen het licht gehouden. Laat je niet langer in een hokje duwen en wees jezelf.
Vrijdag 09 Juli 2010 at 6:51 pm
- Categorie: geschiedenis
Icoon uit de Sint-Nicolaasbasiliek van Myra, dat de heiligman zou voorstellen.
Nicolaas is een christelijke heilige die zou zijn terug te voeren op een historische figuur, de bisschop van Myra. Deze zou in de vierde eeuw hebben geleefd, ten tijde van de Romeinse keizer Constantijn de Grote.
Maar klopt dit wel? Er is eigenlijk niets bekend over de werkelijke Nicolaas. Zijn cultus begon zich pas te verspreiden vanaf de zesde eeuw, in de tijd van de Byzantijnse keizer Justinianus. Toch is er een complete biografie over hem ontwikkeld, waarin legendarische vertellingen worden afgewisseld met historisch ogende informatie.
De legendes plaatsen Nicolaas in de tijd van Constantijn, tegen een achtergrond van allerlei bekende historische gebeurtenissen in Lykië en Myra, aan de zuidkust van het Klein-Aziatisch schiereiland, in het huidige Turkije. Zo zou Nicolaas zijn geboren in het jaar 270 in Patara, eveneens aan de zuidkust, westelijk van Myra. Hij werd de bisschop van Myra, en in deze stad zou hij zijn overleden. De stad was een belangrijke plaats in Lykia, een gebied dat inmiddels een provincie was van het Romeinse rijk. Er worden meerdere sterfjaren vermeld, waaronder 325 en 342. De datum waarop hij overleed was 6 december, de dag waarop tijdens het sinterklaasfeest zijn verjaardag wordt gevierd.
Lees verder
Donderdag 17 April 2008 at 10:55 am
- Categorie: geschiedenis
Ahhotep. Haar naam betekent De maan is tevreden.
De Egyptische koningin Ahhotep was de laatste koningin van de 17e dynastie. Ze was geboren ten tijde van de zogenaamde Tweede Tussenperiode, een periode waarin de eenheid van Egypte in verval was geraakt en het land tussen verschillende heersers was opgedeeld. Ze was betrokken bij het tot stand komen van de beroemde 18e dynastie, een oorlogsdynastie die na het verjagen van de Hyksos-dynastie de eenheid van Egypte herstelde. Ze was de moeder van de eerste farao van de 18e dynastie, Ahmose, en van diens echtgenote Ahmose Nefertari.
Ahhotep bereikte de hoge leeftijd van ca. 90 jaar. Ze heeft de hele omwenteling meegemaakt, vanaf de aanzet tot het conflict met de Hyksos, het verdrijven van de buitenlandse volken uit Egypte en de aanvang van het Nieuwe Rijk in 1539 v. Chr.. Deze periode wordt gekenmerkt door de hereniging van de landen van Egypte, restauratie van de Amon-cultus, politieke vernieuwing en grootschalig imperialisme. Tijdens deze dynastie werd het rijk in westelijke richting tot aan de Eufraat, in zuidelijke richting tot Nubië uitgebreid. Na de dood van echtgenoot Sekenenra Tao II en zoon Kamose trad Ahhotep op als regentes voor Ahmose, die nog te jong was om te regeren. Na diens dood heeft ze nog meegemaakt hoe haar kleinzoon Amenhotep I een begin maakte met de uitbreiding van het rijk. In een tempel in Nubïë, bij de vestingsstad Buhen, komt haar naam voor in een cartouche, samen met die van Ahmose, een aanwijzing dat ze samen met Ahmose heeft geregeerd. Ze werd door Ahmose op een stele in Karnak herinnerd vanwege het herstel van de orde tijdens ongeregeldheden in Thebe.
Lees verder
Zaterdag 05 April 2008 at 7:32 pm
- Categorie: geschiedenis
Papyrus waarin de Ummayadische gouverneur van Egypte Qurra ibn Sharik (709-714) de jaarlijkse belasting van een klooster opeist.
Over de eerste 150 jaar van de islamitische geschiedenis is weinig bekend. De oudste islamitische bronnen dateren van lang na het ontstaan van de islam. Maar waarschijnlijk gaat hierin verandering komen. Historicus en Arabist Petra Sijpesteijn, op 1 februari tot hoogleraar Arabisch aangesteld in Leiden, gaat beginnen met het in kaart brengen van honderdduizenden papyri uit de beginperiode van de islam.
Sijpesteijn ontving de Starting Investigator Grant ter waarde van een miljoen euro. Deze starterssubsidie wordt toegekend door het European Research Council om beginnende onderzoekers bij te staan in het opzetten van eigen wetenschappelijk onderzoek.
In diverse museums, in vuilnishopen en onder het woestijnzand bevinden zich vele onaangeroerde teksten in het Arabisch, Koptisch en Grieks, die nog niet zijn onderzocht.
Lees verder
Donderdag 20 Maart 2008 at 1:59 pm
- Categorie: geschiedenis
Max Dashu houdt zich op haar website suppressedhistories.net al lange tijd bezig met het terughalen van vrouwen uit de vergetelheid om ze hun rechtmatige plaats in de geschiedenis te geven. Max Dashu heeft nu haar lange verzameling en vele reflecties op vrouwen en de geschiedenis op een Women's Power DVD uitgegeven.
Zaterdag 11 Augustus 2007 at 11:17 pm
- Categorie: geschiedenis
Duitse wetenschappers ontdekten dat de Egyptische koningin Nefertiti zich met rimpels liet afbeelden. Er wat ouder uitzien was geen reden om je afgedankt te voelen, maar een teken van status en wijsheid.
Goed turen naar de afbeelding van de beroemde buste helpt niet erg, maar een scan met behulp van computertomografie, gemaakt in een Berlijns ziekenhuis, liet zien dat er fijne rimpeltjes rond de ogen en de mond waren aangebracht, wat het beeld extra karakter gaf en de uitdrukking verhoogde.
Dietrich Wildung, de directeur van het Egyptologisch Museum in Berlijn, waar het beeld zich bevindt, zei dat de rimpels niet waren om Nefertiti te idealiseren, maar om het realisme te verhogen. Rimpels waren geen taboe, maar juist een teken van status en wijsheid.
Lees verder
Donderdag 05 Juli 2007 at 7:03 pm
- Categorie: geschiedenis
In Yemen is een aanslag gepleegd bij de zogenaamde tempel van de koningin van Sheba, een toeristische trekplaats. In totaal kwamen tien mensen (waaronder veel Spaanse toeristen) om het leven en werden elf mensen gewond.
De tempel was in 1952 ontdekt in het noorden van Yemen, nadat hij eeuwen begraven is geweest onder het Arabische woestijnzand. Het gaat om de Mahram Bilqis. Eigenlijk is het de tempel van de Maan, maar de folklore legt een verband met de legendarische koningin van Sheba. Haar Arabische naam is Bilquis of Belquis. De naam Sheba of Saba is de oude naam van Yemen.
Lees verder
Woensdag 27 Juni 2007 at 11:05 pm
- Categorie: geschiedenis
De mummie van de Egyptische koningin Hatsjepsoet is geïdentificeerd door middel van een kies.
Het gaat om een lichaam in een klein graf, dat is gevonden in 1903 in het Dal der Koningen. Er werd gedacht dat dit het graf was van de voedster van Hatsjepsoet, Sitre In.
Maar in 1881 was een kies gevonden in een houten doosje, waarop de naam van de koningin stond gegraveerd. Dit werd bewaard in de tempel van Deir al-Bahari. Het was gebruikelijk om losse delen van het lichaam van koninklijke mummies apart te bewaren.
Deze kies werd op alle mummies gepast die mogelijk Hatsjepsoet zou kunnen zijn, tot hij dan perfect bleek te passen op deze mummie. Zahi Hawass, de directeur van het Museum van Caïro, heeft inmiddels bekend gemaakt dat er honderd procent zekerheid is over de identificatie. Er wordt om nog meer zekerheid te krijgen ook DNA-onderzoek verricht op Hatsjepsoets voormoeder Ahmose Nerfetari.
Lees verder
Woensdag 07 April 2004 at 8:57 pm
- Categorie: geschiedenis
De grootste bevolkingsgroep in Rome waren de plebejers, letterlijk het 'volk'. Onder hen waren nog sporen van het oude Etruskische moederrecht te vinden. Livius schreef dat zij hun vaders niet kenden [Livius X, 8]. Maar het patriarchaat had voet aan de grond gekregen, en verving het oude usus-huwelijk (gebaseerd op samenleven) door het prestigieuzere co-emptio (gebaseerd op koop). [zie Thomson, 93; Johnston, 127ff] Hoewel de maatschappelijke rangorde van vrouwen laag was, hadden zij de leiding in de straten en op de markten van Rome. Ze bewaarden oude culturele stromingen in hun rituelen en festivals, in het bijzonder die voor Ops, Diana en Bona Dea.
De patriciërs die Rome regeerden waren genoemd naar hun cultuur van mannelijke oppermacht. Deze eliteklasse van landeigenaren stoelden de Romeinse wet op de patria potestas, de macht over leven en dood van de vader over zijn vrouw, kinderen en slaven. Dit privilege was vastgelegd in de Twaalf Wetstabletten, en werd pas opgeheven in de tweede eeuw o.j. [Lyttleton/Werner, 83].
Wettelijk verwees het Romeinse woord familia niet naar een familie of naar verwantschap, maar naar lijfeigenen; paterfamilias betekende 'meester van de slaven'. [Palmer, 117. Familia was afgeleid van famuli, 'slaaf'. Thomson, 92]
Lees verder